Ph&#242;ng họp dưới tầng ngầm của Nh&#224; Trắng kh&#244;ng c&#243; cửa sổ, chỉ c&#243; &#225;nh đ&#232;n v&#224;ng lạnh lẽo phản chiếu l&#234;n những gương mặt đ&#227; cạn ki&#234;n nhẫn. Bản b&#225;o c&#225;o d&#224;y cộp của Cục Dự trữ Li&#234;n bang nằm giữa b&#224;n, g&#243;c giấy cong lại v&#236; tay ai đ&#243; đ&#227; siết qu&#225; mạnh.

“Thị trường ph&#225;i sinh đ&#227; mất kiểm so&#225;t. Nếu ch&#250;ng ta c&#244;ng bố thật, Dow sẽ rơi 5.000 điểm trong một ng&#224;y,” Bộ trưởng T&#224;i ch&#237;nh n&#243;i, giọng kh&#224;n kh&#224;n. &#212;ng kh&#244;ng nh&#236;n ai, chỉ nh&#236;n xuống t&#225;ch c&#224; ph&#234; đ&#227; nguội.

Một cố vấn kinh tế trẻ tuổi, người vừa từ Phố Wall sang, phản b&#225;c: “Nếu giấu, th&#236; chỉ đang lặp lại 2008. Khi đ&#243; &#237;t nhất ch&#250;ng ta c&#242;n thời gian để giả vờ mọi thứ ổn.”

Kh&#244;ng kh&#237; đặc qu&#225;nh. Ngo&#224;i kia, b&#225;o ch&#237; vẫn đang viết về “phục hồi bền vững”, c&#242;n b&#234;n trong, họ biết d&#242;ng tiền đ&#227; bị h&#250;t rỗng — ng&#226;n h&#224;ng đổ tiền v&#224;o t&#224;i sản ảo, quỹ đầu cơ đang cắn lẫn nhau, v&#224; l&#227;i suất chỉ c&#242;n l&#224; liều morphine k&#233;o d&#224;i cơn hấp hối.

Một nghị sĩ lớn tuổi đập b&#224;n: “Người d&#226;n kh&#244;ng cần biết. Ch&#250;ng ta cần thời gian để gom lại thanh khoản, để c&#225;c quỹ hưu tr&#237; kh&#244;ng tan chảy.”

Gi&#225;m đốc Cục Dự trữ thở d&#224;i: “Che giấu một cơn b&#227;o kh&#244;ng l&#224;m n&#243; tan đi. Nhưng nếu c&#244;ng khai, sẽ chẳng c&#242;n ai tin v&#224;o đồng USD nữa.”

Cả ph&#242;ng im lặng. Ở g&#243;c tường, m&#224;n h&#236;nh hiển thị đồ thị chỉ số t&#237;n dụng – đường cong đỏ vừa vượt qua mốc cảnh b&#225;o, giống hệt h&#236;nh dạng m&#224; ai đ&#243; đ&#227; từng thấy v&#224;o m&#249;a thu năm 2007.

Một giọng n&#243;i nhỏ vang l&#234;n: “C&#243; khi lịch sử chẳng lặp lại đ&#226;u… chỉ l&#224; n&#243; chưa kịp dừng.”

Kh&#244;ng ai trả lời. Chỉ c&#242;n tiếng quạt gi&#243; r&#237;t khẽ, v&#224; sự thật đang được gấp lại, kẹp v&#224;o hồ sơ mật, chờ một ng&#224;y kh&#225;c để b&#249;ng l&#234;n.

Phòng họp dưới tầng ngầm của Nhà Trắng không có cửa sổ, chỉ có ánh đèn vàng lạnh lẽo phản chiếu lên những gương mặt đã cạn kiên nhẫn. Bản báo cáo dày cộp của Cục Dự trữ Liên bang nằm giữa bàn, góc giấy cong lại vì tay ai đó đã siết quá mạnh.

“Thị trường phái sinh đã mất kiểm soát. Nếu chúng ta công bố thật, Dow sẽ rơi 5.000 điểm trong một ngày,” Bộ trưởng Tài chính nói, giọng khàn khàn. Ông không nhìn ai, chỉ nhìn xuống tách cà phê đã nguội.

Một cố vấn kinh tế trẻ tuổi, người vừa từ Phố Wall sang, phản bác: “Nếu giấu, thì chỉ đang lặp lại 2008. Khi đó ít nhất chúng ta còn thời gian để giả vờ mọi thứ ổn.”

Không khí đặc quánh. Ngoài kia, báo chí vẫn đang viết về “phục hồi bền vững”, còn bên trong, họ biết dòng tiền đã bị hút rỗng — ngân hàng đổ tiền vào tài sản ảo, quỹ đầu cơ đang cắn lẫn nhau, và lãi suất chỉ còn là liều morphine kéo dài cơn hấp hối.

Một nghị sĩ lớn tuổi đập bàn: “Người dân không cần biết. Chúng ta cần thời gian để gom lại thanh khoản, để các quỹ hưu trí không tan chảy.”

Giám đốc Cục Dự trữ thở dài: “Che giấu một cơn bão không làm nó tan đi. Nhưng nếu công khai, sẽ chẳng còn ai tin vào đồng USD nữa.”

Cả phòng im lặng. Ở góc tường, màn hình hiển thị đồ thị chỉ số tín dụng – đường cong đỏ vừa vượt qua mốc cảnh báo, giống hệt hình dạng mà ai đó đã từng thấy vào mùa thu năm 2007.

Một giọng nói nhỏ vang lên: “Có khi lịch sử chẳng lặp lại đâu… chỉ là nó chưa kịp dừng.”

Không ai trả lời. Chỉ còn tiếng quạt gió rít khẽ, và sự thật đang được gấp lại, kẹp vào hồ sơ mật, chờ một ngày khác để bùng lên.

nguyên trần văn

Quang Ho

Mạnh Nguyễn

Sụtt